ساختمان چهار نوع بافت اصلی
بافت های ساده ، ریب ، اینترلوک و پرل چهار نوع بافت اصلی در بافندگی حلقوی پودی می باشند . حلقه فنی پشت و رو در هریک با ترتیب خاصی روی سوزن ها بافته می شوند . هریک از این بافت ها ممکن است به تنهایی یا در ترکیبی با بافت دیگر بر روی ماشینها تولید شوند.
بافت ساده
این نوع بافت بر روی یکسری سوزن بدست می آید که معمولا روی فنی عنوان مصرفی پارچه در نظر گرفته می شود.
بافت ریب
بر روی دوسری سوزن که بین یکدیگر عمل می کنند بافته می شود ؛ بنابراین در دو روی پارچه ردیف هایی از حلقه رو دیده می شود و چنانچه به پارچه در حالت کشیده نگاه شود در پشت حلقه فنی رو، حلقه فنی پشت قرار دارد.
بافت اینترلوک
این بافت از ریب بدست آمده است ، اما ترتیب قرار گرفتن سوزنها نسبت به یکدیگر متفاوت است و بصورت مقابل هم می باشد.ساختمان بافت به گونه ایی است که دو سوزن مقابل یکدیگر هیچگاه هم زمان به حالت بافت قرار نمی گیرند. در پارچه ردیف حلقه های پشت و رو مقابل یکدیگر قرار دارند.
بافت پرل
این بافت، تنها بافتی است که در یک ردیف از حلقه ها ، میتوان حلقه فنی رو و پشت را مشاهده کرد. اگر چه چنین بافتی روی ماشین با سوزن دو سر زبانه دار تولید می شود اما برخی از ماشین های تخت باف با استفاده از انتقال حلقه و یا حرکت صفحه سوزن ها می توانند تعدادی از این نوع بافت ها را تولید نمایند.
ماشین های یک سیلندر فقط یکی از چهار نوع بافت اصلی (بافت ساده) را تولید کنند ؛ در حالیکه ماشین های د سیلندر (صفحه سیلندر) مخصوص بافت ریب ، می توانند بافت ساده (یکرو سیلندر) را هم ببافند.بعضی از ماشین های دو سیلندر قادر به تولید بافت های ریب و اینترلوک هستند.بر روی ماشین های دوبله سیلندر می توان پارچه هایی شبیه به بعضی از بافت های دو رو سیلندر ریب و یک رو سیلندر ساده هم تولید نمود.
در زیر ماشین های یک سیلندر و دو سیلندر مجهز به سوزن زبانه دار بررسی می شود؛
ماشينهاي گردباف يك سيلندر مجهز به سوزن زبانهدار
ماشينهاي گردباف غالباً داراي سيلندر چرخان و ابزارهاي ثابت هستند (كليدي
قطعاتي كه بتواند يك دوره از عمليات بافندگي را توسط سوزنها ايجاد كند ابزار ناميده ميشود.) و تعداد كمي از آنها ابزارهاي چرخان و سيلندر ثابت دارند (تعداد از ماشينهاي گردباف قديمي).
سوزنهاي زبانهدار در ماشينهاي گردباف، در درون شيارهاي سيلندر و يا صفحه، داراي حركت مجزا و بالا و پايين و يا جلو و عقب هستند. انجام اين حركات توسط شياري ميسر ميشود كه بادامكها، به منظور عبور پايهي سوزن، ايجاد نمودهاند. بيشتر بادامكهاي بالا برندهي سوزن از يك يا چند قطعه تشكيل شدهاند و براي ايجاد حلقهي بافت، نبافت و يا نيمبافت قابل تنظيماند.
1- عوامل اصلي بافت در ماشينهاي گردباف يك سيلندر مجهز به سوزن زبانهدار
شكل (10-9) عوامل اصلي بافت در اين نوع ماشينها را نشان ميدهد. اين عوامل عبارتند از:
1- سوزن زبانهدار، گرفتن نخ و تشكيل حلقه توسط سوزن انجام ميشود
2- سنيكر، در هنگام تشكيل حلقه، پارچه توسط مكانيزم كشش دهنده، به سمت پايين تحت كشش قرار دارد. در ماشينهاي قديمي كشيدن پارچه تنها به وسيلهي مكانيزم كشش خود پارچه انجام ميگرفت، اما بسياري از ماشينهاي جديدتر مجهز به قطعهاي به نام سنيكر (لبهگير) ميباشند كه پارچه را تحت كشش قرار ميدهد. اين ماشينها داراي يك سري سوزن بر روي سيلندر به طور عمودي هستند و سنيكرها به صورت افقي بين سوزنها قرار گرفتهاند (در نوعي از ماشينهاي جديد گردباف، سنيكرها به طور عمودي در كنار سوزن درون شيارهاي سيلندر قرار گرفتهاند) بنابراين سنيكرها نسبت به سوزن، زاويهي تقريباً 90 درجه دارند. در چنين ماشينهايي سنيكر دو وظيفهي به عهده دارد، كه نگه داشتن حلقههاي آخرين رجه پارچه در هنگام بالا رفتن سوزن و ايجاد سطح مناسب براي كشيدن نخ جديد از داخل حلقهي قبلي ميباشد.
3- بادامكهاي عمل كننده روي سنيكر، عمل هدايت سنيكرها به سمت جلو و عقب توسط بادامكهاي سنيكر انجام ميشود. اين بادامكها در قالبهاي دور محيط بيروني سيلندر به صورت حلقهاي شكل قرار دارند. شكل 10-10 نشاندهندهي مسير بادامكهاي سنيكر است و طبق عمليات بافندگي شمارهگذاري شده است.
4- بادامكهاي عمل كننده روي سوزن، اين بادامكها هدايت سوزن را در انجام حلقههاي بافت، نبافت و نيمبافت به عهده دارند و بادامك تعيين طول حلقه به منظور تعيين طول حلقهي مناسب بافت به كار ميرود.
5- نخبر، عمل تغذيهي نخ به سوزنها توسط نخ بر انجام ميشود. نخبرها در بسياري از ماشينها داراي تنظيمات مختلف هستند و در تعداد كمي از آنها نيز ثابتاند.
2- طرز تشكيل حلقهي بافت در ماشينهاي گردباف يك سيلندر مجهز به سوزن زبانهدار
شكل (10-11) مراحل 1 تا 8، تشكيل حلقهي بافت در اين نوع ماشينها ر
نشان ميدهد. اصول تشكيل اين حلقه مشابه با شيوهاي است كه قبلاً توضيح داده شد، اما در اين روش سنيكرها به تشيكل حلقه كمك ميكنند.
1- مرحلهي نيمبافت؛ سوزن توسط بادامك بالابرنده به سمت بالا هدايت شده و با اين عمل زبانهي سوزن باز ميشود.
2- مرحلهي قرار گرفتن حلقه روي ساق سوزن؛ سوزن به طور كامل به سمت بالا هدايت شده به طوري كه حلقه از روي زبانه عبور كرده و بر روي ساق سوزن قرار
گرفته است، در حالي كه سنيكر توسط بادامك به سمت عقب كشيده ميشود.
3- مرحلهي تغذيهي نخ؛ با عمل برگشت سوزن به سمت پايين، كه به وسيلهي بادامك تعيين طول حلقه انجام ميگيرد، نخ توسط نخبر به سوزن تغذيه ميشود و سنيكر همچنان عقب كشيده خواهد شد.
4- مرحلهي بسته شدن زبانه؛ ادامهي حركت سوزن به سمت پايين، باعث بسته شدن زبانه و گرفتن نخ توسط قلاب سوزن ميشود.
5- مرحلهي عبور حلقهي قبلي از روي سوزن؛ در اين موقعيت سوزن همچنان پايين رفته به طوري كه زبانه كاملاً بسته شده و حلقه در حال عبور از روي سربستهي سوزن است. سنيكر همچنان عقب قرار دارد.


6- مرحلهي آزاد شدن حلقه؛ با ادامهي حركت سوزن به سمت پايين حلقهي قبلي آزاد ميگردد و نخ گرفته شده از ميان حلقهي قبلي آزاد شده و به سمت پايين كشيده ميشود. در حالي كه با آغاز حركت سنيكر به سمت جلو، سطح مناسبي براي حلقهي آزاد شده ايجاد خواهد شد.
7- مرحلهي تشكيل حلقهي جديد؛ سنيكر حركت خود را به سمت جلو ادامه ميدهد و با ادامهي هدايت سوزن به سمت پايين، حلقهي جديد تشكيل ميگردد.
8- مرحلهي تعيين طول حلقه؛ در اين موقعيت طول حلقهي جديد تعيين ميگردد و سوزن دوباره آمادهي شروع عمليات بافندگي دورهي بعد (رج بعد) ميشود.
ماشينهاي گردباف دو سيلندر مجهز به سوزن زبانهدار
ماشينهاي گردباف دو سيلندر (سيلندر و صفحه) داراي دو سري سوزن هستند كه يك سري از آنها درون شيارهاي سيلندر، به طور عمودي، و سري ديگر درون شيارهاي صفحه، به طور افقي، چيده شدهاند (شكل 10-18) و تعداد شيارهاي صفحه و سيلندر در بيشتر ماشينها برابرند. اين دو سري سوزن تقريباً با زاويهي 90 درجه نسبت به هم قرار دارند. توليدات ماشينهاي دو سيلندر را به اسم دور و سيلندر مينامند و اين ماشينها غالباً ميتوانند انواع متنوع از اين نوع بافتها را توليد كنند.
1- سيلندر
2- شيارهاي سيلندر (درون هر شيار يك سوزن به طور عمودي چيده شده است)
3- صفحه
4- شيارهاي صفحه (درون هر شيار يك سوزن به طور افقي چيده شده است)
1- عوامل اصلي بافت در ماشينهاي دو سيلندر گردباف (شكل 10-19) عبارت اند از:
1- نخبر. كه عمل تغذيهي نخ به سوزنها را به عهده دارد.
2- سوزن سيلندر، كه به طور عمودي درون شيارهاي سيلندر چيده شده و مهمترين عامل تشكيل حلقهي فني روي پارچه ميباشد.
3- سوزن صفحه، كه به طور افقي درون شيارهاي صفحه چيده شده و مهمترين عامل تشكيل حلقهي پشت فني پارچه ميباشد.
4- سيلندر
5- صفحه
6- بادامك بالا برندهي سوزن، كه قابل تنظيم است و هدايت پايهي سوزن را براي انجام حلقهي بافت، نبافت و يا نيمبافت به عهده دارد.
7- بادامك تعيين طول حلقه، كه سوزنها توسط آن و از طريق پايهي خود به سمت پايين هدايت ميشوند (انتهاي عمليات بافندگي). ميزان پايين آمدن سوزن، تعيينكندهي طول نخي است كه به وسيلهي قلاب سوزن از نخبر كشيده ميشود و به صورت حلقهي جديد تشكيل ميگردد. بنابراين با تنظيم اين بادامك، شلي و سفتي پارچه تغيير خواهد كرد.
8- بادامك جلوبرندهي سوزن صفحه (مشابه با قطعهي 6 عمل ميكند).
9- بادامك تعيين طول حلقهي صفحه (مشابه با قطعهي 7 عمل ميكند).
2- طرز تشكيل حلقهي بافت در ماشينهاي گردباف دو سيلندر مجهز به سوزن زبانهدار
مراحل تشكيل حلقهي بافت در اين نوع ماشينها در شكل (10-20) از 1 تا 5 نشان داده شده است.
1- مرحلهي استراحت سوزن؛ در اين موقعيت هر يك از دو سوزن صفحه و سيلندر داراي حلقهاي در قلاب خود ميباشند و حلقهها از روي لبه و بين سيلندر و صفحه توسط مكانيزم كشش پارچه به سمت پايين كشيده ميشوند. در اين مرحله هر دو سوزن به ويلهي بادامك و از طريق پايهي خود به سمت بيرون از شيار هدايت ميشوند.
2- مرحلهي عبور حلقه از روي زبانه؛ با حركت سوزنهاي صفحه و سيلندر به سمت بيرون از شيار، زبانهي سوزنها (در صورت بسته بودن) توسط حلقه باز ميشود و از روي زبانه عبور ميكند تا روي ساق سوزان قرار گيرد.
3- مرحلهي تغذيهي نخ؛ در اين مرحله هر دو سوزن به سمت درون شيار هدايت ميشوند و نخبر در موقعيت تغذيه نخ قرار ميگيرد.

4- مرحلهي گرفتن نخ؛ با ادامهي حركت برگشت سوزنها درون شيار صفحه و سيلندر، نخ توسط قلاب سوزنها از نخبر كشيده ميشود در حالي كه زبانهي سوزن تحت تأثير فشار حلقهي روي ساق سوزن، در حال بسته شدن است.
5- مرحلهي آزاد شدن حلقهي قبلي و تشكيل حلقهي جديد؛ با ادامهي حركت سوزنها به درون شيار خود، حلقهي قبلي زبانهي سوزن را كاملاً ميبندد و از روي آن عبور كرده و آزاد ميگردد. در حالي كه نخ جديد گرفته شده، توسط قلاب سوزن از ميان حلقهي آزاد شده عبور كرده به حلقهي جديد تبديل ميشود.
منابع و اطلاعات بیشتر
Knitting technology /David spencer translated by Khoram tosi
